Marmaris’in deniz ekosistemini korumak, iklim krizine karşı dayanıklılığı artırmak ve özellikle İçmeler Körfezi’nde yaşanan çevresel sorunlara çözüm üretmek amacıyla hazırlanan “SEAMAR – Marmaris’te Deniz Ekosisteminin İyileştirilmesi ve İklim Dayanıklılığının Artırılması” projesinin lansmanı gerçekleştirildi.
Avrupa Birliği ve Türkiye Cumhuriyeti ortak finansmanıyla desteklenen proje, Marmaris Belediyesi öncülüğünde hayata geçirilirken, tanıtım toplantısı TUI BLUE Grand Azur’da yoğun katılımla düzenlendi.
Toplantıya Marmaris Belediye Başkanı Acar Ünlü’nün yanı sıra Marmaris Ticaret Odası Başkanı S. Mutlu Ayhan GETOB Başkanı Cengiz Aygün, Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı temsilcileri, çevre mühendisleri, akademisyenler, sivil toplum kuruluşları ve çok sayıda davetli katıldı.
800 PROJE ARASINDAN SEÇİLDİ
Lansmanda paylaşılan verilere göre SEAMAR Projesi, Avrupa Birliği ve Türkiye tarafından ortaklaşa finanse edilen son derece rekabetçi İklim Değişikliği Hibe Programı kapsamında destek almaya hak kazandı. Yaklaşık 800 proje başvurusu arasından seçilen sadece 25 proje arasında yer alan çalışma, Marmaris adına önemli bir çevre başarısı olarak değerlendirildi.
Program kapsamında toplam 14 milyon Euro’luk hibe dağıtılırken, SEAMAR projesi de desteklenen projeler arasında yer aldı.
İÇMELER KÖRFEZİ’NDEKİ TEHDİTLER MASAYA YATIRILDI
Sunumlarda özellikle 2021 ve 2022 yıllarında yaşanan büyük orman yangınlarının ardından oluşan erozyon ve sediment taşınımının deniz yaşamı üzerindeki etkileri anlatıldı.
Yetkililer, yangın sonrası bitki örtüsünün kaybıyla birlikte yağış dönemlerinde büyük miktarda toprak ve organik materyalin dere yatakları aracılığıyla denize ulaştığını, bunun da Posidonia deniz çayırları başta olmak üzere deniz ekosistemlerinde ciddi baskı oluşturduğunu ifade etti.
İçmeler Körfezi’nde yapılan değerlendirmelerde;
- biyolojik çeşitlilik kaybı,
- deniz çayırlarının geri çekilmesi,
- su kalitesinde düşüş,
- sediment taşınımı,
- kıyısal baskılar,
- iklim değişikliğine bağlı riskler ön plana çıkan başlıklar arasında yer aldı.
Sunumda, Akdeniz Koruma Derneği tarafından Marmaris deniz ekosistemini tehdit eden unsurlar da detaylı şekilde paylaşıldı.
Yapılan değerlendirmelerde özellikle;
- teknelerin kontrolsüz demirlemesi,
- aşırı ve yasadışı avcılık faaliyetleri,
- sedimentasyon ve erozyon,
- deniz suyu sıcaklığındaki artış,
- deniz kirliliği,
- plastik ve balast suyu kaynaklı tehditler,
- yabancı istilacı türler,
- kıyı tahribatı,
- marina ve liman faaliyetleri
- Turizm baskısı, yapay plajlar, gibi unsurların deniz çayırları ve biyolojik çeşitlilik üzerinde ciddi baskı oluşturduğu vurgulandı.
Akdeniz Koruma Derneği yetkilileri, özellikle Posidonia oceanica deniz çayırlarının korunmasının Marmaris’in geleceği açısından kritik öneme sahip olduğunu ifade etti.
Bu kapsamda;
- deniz koruma alanlarının güçlendirilmesi,
- şamandıra sistemlerinin kurulması,
- dip trolü ve yasadışı avcılıkla mücadele,
- atık yönetimi,
- deniz çöplerinin azaltılması,
- istilacı türlerin kontrol altına alınması,
- ekosistem restorasyonu ve düzenli bilimsel izleme çalışmaları gibi koruma stratejilerinin uygulanacağı belirtildi.
DENİZLERİN “AKCİĞERLERİ” KORUNACAK
Projede denizlerin akciğerleri olarak tanımlanan Posidonia oceanica çayırlarının korunması ana hedeflerden biri olarak açıklandı.
Bu kapsamda;
- sediment baskısını azaltıcı uygulamalar,
- yapay resif kurulumu,
- su altı ve su üstü bilimsel izleme çalışmaları,
- habitat restorasyonu,
- biyolojik çeşitliliğin artırılması,
- düzenli deniz çayırı izleme sistemleri hayata geçirilecek.
SCUBA destekli dalışlarla alan analizleri yapılacağı, GPS ve uydu görüntüleriyle geçmiş verilerin inceleneceği de aktarıldı.
EROZYON KONTROLÜ VE SEDİMENT TUZAKLARI
Toplantıda dikkat çeken başlıklardan biri de yangın sonrası oluşan sediment taşınımını azaltmaya yönelik planlanan çalışmalar oldu.
“Eylem Planı 1” kapsamında dere sistemlerine sediment tuzakları kurulacağı, bu sayede taşkın riskinin azaltılmasının yanı sıra denize ulaşan kirletici ve sediment yükünün düşürülmesinin hedeflendiği açıklandı.
Yetkililer, bu uygulamanın Posidonia çayırlarını koruyacağını, su kalitesini artıracağını ve kıyı ekosistemlerinin doğal dengesine katkı sağlayacağını belirtti.
TOPLUMSAL KATILIM DA ÖN PLANDA
SEAMAR yalnızca teknik bir çevre projesi olarak değil, aynı zamanda toplumsal farkındalık hareketi olarak da planlandı.
Projede;
- çocuk çalıştayları,
- kadınlarla deniz ve yaşam hikâyeleri atölyeleri,
- su altı fotoğraf ve kısa film etkinlikleri,
- sürdürülebilir turizm eğitimleri,
- deniz çayırları koruma kampanyaları,
- gönüllü kıyı temizliği etkinlikleri düzenleneceği belirtildi.
Projede yer alan Kalkınma ve Geleceğe Etki Derneği’nin ise Marmaris’te çevresel farkındalığın toplumsal tabana yayılması konusunda çalışmalar yürüteceği ifade edildi.
“MARMARİS’İN GELECEĞİNE YATIRIM”
Toplantıda yapılan konuşmalarda Marmaris’in yalnızca bir turizm destinasyonu değil, aynı zamanda çok hassas ve korunması gereken bir deniz ekosistemine sahip olduğu vurgulandı.
SEAMAR projesinin, Marmaris’in doğal yapısını koruyarak gelecek nesillere daha sağlıklı bir çevre bırakılması adına önemli bir adım olduğu ifade edilirken, proje sayesinde hem bilimsel hem de toplumsal anlamda güçlü bir çevre hareketinin oluşturulmasının hedeflendiği kaydedildi.
